Chuyên đề: Phương pháp tư duy trong giải quyết vấn đề và ra quyết định - Khóa học: CEO – Giám đốc điều hành doanh nghiệp - Trường đào tạo QTKD BizUni

Phương pháp tư duy trong giải quyết vấn đề và ra quyết định

 

Giảng viên Trần Tô Tử

 

Nội dung bài giảng:

  1. Tầm quan trọng của phương pháp tư duy trong giải quyết vấn đề và ra quyết định
  2. Bản đồ ý tưởng (mindmap)
  3. Sáu cách tư duy phối hợp

 

Tóm tắt bài giảng

Trong cuộc sống lẫn trong kinh doanh, ai cũng có những vấn đề và phải ra quyết định cho riêng mình. 

Tư duy: suy nghĩ, nghiền ngẫm, chiêm nghiệm. Tư duy là nguồn gốc, xuất phát điểm để đưa ra một chuỗi các giải pháp, hành động cho vấn đề.

Ra quyết định: đưa ra giải pháp để giải quyết vấn đề nhằm đạt được mục tiêu kỳ vọng.

1. Làm thế nào để ra quyết định đúng cách: 

Thử đúng sai (nếu như có 1 phương án duy nhất); Thử lựa chọn (nếu có nhiều phương án)

Hiểu rõ công việc của từng vị trí. Tức là phải làm đúng việc trước khi làm việc đúng. 

Sản phẩm đầu ra của CEO là các quyết định, chính sách được lựa chọn. Các quyết định này phải đúng chuẩn, ổn định và đồng nhất.

2. Áp dụng các mô hình tư duy vào quy trình giải quyết vấn đề.

Khi đối mặt với một vấn đề và buộc phải giải quyết trong thời gian ngắn, hãy tư duy nhanh để có ít nhất 2,3 giải pháp. Khi buộc phải đưa ra giải pháp cho một vấn đề, thì các ý tưởng có thể sẽ rất lộn xộn không theo 1 quy trình nào. Sơ đồ tư duy đưa cho ta một công cụ để mô tả, sắp xếp những ý tưởng theo một hệ thống.

4 mô hình tư duy: mindmap, brainstorming, 6 in 1, 6 thinking hats

Mindmap (sơ đồ tư duy):

 

Trình bày mô tả những nội dung thảo luận về 1 chủ đề, vấn đề nào đó.

Brainstorming (tư duy động não tập thể):

Là hoạt động tương tác tư duy của 1 nhóm 1 tập thể tạo nên sự bùng nổ các ý tưởng tạo ra nguồn ý tưởng sáng tạo dồi dào.

Trong phương pháp hình thoi trong việc giải quyết vấn đề và ra quyết định, gồm có 4 bước:

  • Đặt vấn đề cần tìm giải pháp
  • Thu thập ý tưởng giải pháp đề xuất; sàng lọc.
  • Giữ lại một số ít ý tưởng để thẩm định sâu hơn
  • Cuối cùng là tìm ra giải pháp.

Thì brainstorming đóng góp vào bước 2 của phương pháp này là: thu thập ý tưởng đề xuất.

Six thinking hats (6 chiếc mũ tư duy): Giúp người lãnh đạo tránh việc áp đặt, duy ý chí trong cuộc họp

6 chiếc mũ tượng trưng cho 6 quan điểm khác nhau:

  1. Mũ trắng: những người khi đưa ra ý kiến luôn tuân theo “nói có sách mách có chứng” lập luận chặt chẽ.
  2. Mũ xanh lá cây: những người này thường đưa ra những ý kiến sáng tạo, độc đáo.
  3. Mũ đen: người theo tư duy phản biện, tìm ra những điểm chưa hợp lý trong ý kiến người khác, chỉ ra tại sao những ý kiến, phương pháp của những người khác không thích hợp.
  4. Mũ vàng: người có quan điểm, tư duy tích cực, tìm ra những đúng đẵn, có giá trị trong ý kiến người khác.
  5. Mũ đỏ: các ý kiến mang tính trực giác, bộc phát, linh cảm và không có bằng chứng hoặc biện luận.
  6. Mũ xanh dương: tổng hợp, sàng lọc những ý kiến, và tổng kết các ý kiến trong buổi họp và đưa cuộc họp đi đến kết luận à những người lãnh đạo nên là người này.

Áp dụng đối với kiểu cuộc họp nhân viên có nhiều ý kiến: Tạo ra cuộc họp đa dạng đa chiều, kết hợp cùng với brainstorming để thúc đẩy các nhân viên có càng nhiều ý kiến càng tốt.

Six in one (6 trong 1):

Mô hình bao gồm cả 6 cách tư duy để đưa ra ý tưởng: 3 phương pháp trên tạo ra phương pháp diễn đạt, cách thức để thúc đẩy ra nhiều ý tưởng hơn trong quá trình thảo luận.

Để có ý tưởng thì dùng mô hình này. Gồm:

1. Tư duy chiến lược:

  • Suy nghĩ về những nội dung vấn đề có tính chất cốt lõi, then chốt. Phải nhìn ra được đâu là vấn đề then chốt cốt lõi.
  • Có tầm nhìn dài hạn, và lộ trình rõ ràng.
  • Dự báo, tiên liệu kịch bản sẽ xảy ra bất ngờ.
  • Điều chỉnh mục tiêu chiến lược thích nghi với sự thay đổi.
  • Tuân thủ, làm theo kế hoạch, chiến lược đã đề ra.

Áp dụng 5 nội dung này trong việc xây dựng và quản trị chiến lược; và ra các quyết định chiến lược

Trước một vấn đề cần phải xem xét đâu là yếu tố then chốt cốt lõi, và phân tích vấn đề từ đó.

2. Tư duy sáng tạo: là những yếu tố mới được thừa nhận

3. Tư duy năng động: kích hoạt bộ não, chống ì, kém linh hoạt, lật ngược lại mọi vấn đề và ứng phó linh hoạt.

4. Tư duy đột phá: tạo ra một kết quả vượt bâc, đột biến, nghĩa là mới hoàn toàn, chưa từng có, và tạo ra một bước ngoặt mới. Muốn có sáng tạo, phải đẩy lùi định kiến, mạnh dạn thay đổi những chuẩn mực đã có. Hãy tìm cách “lười biếng tích cực”. Mạo hiểm và thoát ra khỏi vùng an toàn. Hãy cầu toàn, luôn tìm kiếm những cái mới

5. Tư duy logic: suy nghĩ về vấn đề, nội dung có tính chất phân tích/ tổng hợp, hoặc diễn dịch/ quy nạp, hoặc lập luận hợp lý chặt chẽ, hoặc phản biện và tự phản biện, và những lí luận của chúng ta phải trên cơ sở những quy luật đã được công nhận.

Cần phải: quan sát – liên kết – phát hiện – tập hợp

6. Tư duy khái quát hóa: tìm những tương đồng, giống nhau ở những phần tử khác biệt nhau để đúc kết lại và phân loại dựa trên những đặc trưng đó.

7. Tư duy hệ thống: là cách suy nghĩ, nhìn ra được đâu là đầu vào đầu ra, và việc kết nối chúng thành chuỗi, toàn cục.

Nhiệm vụ của CEO là vận hành doanh nghiệp, chuẩn đoán và điều trị các “bệnh” của doanh nghiệp.

Vì sao đôi khi hoàn thành kế hoạch lại là điều tệ hại?

Vì sao giải quyết được vấn đề này lại gây phát sinh nhiều vấn đề khác ?

8. Tư duy tích cực: suy nghĩ theo hướng tích cực, luôn nhìn thấy cơ hội trong khó khăn. Tư duy tích cực sẽ đối lập với Tư duy cố định

 

** Anh chị vui lòng xem trailer bài giảng để tìm hiểu chi tiết hơn. 

Phần 1 -  "Phương pháp tư duy trong việc giải quyết vấn đề và ra quyết định".

GV Trần Tô Tử

 

Bình luận